Shillong, August 17: Ka kam jngoh kai pyrthei ka dei ka wei ka lad kaba ai kam ai jam ia ki samla bad ka dei ruh ka lad ban ieng ha la ki jong ki kjat ban kyntiew ia ka ioh ka kot jong ka thain bad ka jylla hi baroh ka wei.
Ban kyntiew ia ka kam jngoh kai pyrthei ha ka thain South West Khasi Hills District u Myntri Rangbah ka jylla u Conrad Sangma ha ka jingdon lang u Symbud Myntri Rangbah ka jylla u bah Prestone Tynsong, u Myntri ba dei peit ia ka tnat jngoh kai pyrthei u Timothy D Shira, u MLA ka thain bad ki ba la shah khot sngewbha hynne ka sngi ki la plie paidbah ia ka Pine Home Eco Sustainable Project ha Mawlangwir.
Ha kane ka sngi U Myntri Rangbah u la plie ruh ia ka Twahlongwar Open-Air Museum kaba don ha Mawsynram.
Haba kren ha kane ka sngi na ka liang u Myntri Rangbah ka jylla u Conrad Sangma u la pynpaw ba ka jingtei ia ka Pine Home ka pyni ia ka roi ka par ban pynneh pynsah, ka jingstad tynrai kaba ki don bad ka jingpyndonkam lang ia ka jingstad tynrai bad ka jingstad jong kane ka juk ba mynta. U la ong ba kane ka Projek la pynwan dur ha kata ka jingiadei bad ka mei mariang,ban pynneh ia ka jinglong jong ka, da kaba pyndom kam ia ka jingsyaid lyngba ki bor jong ka mariang bad ban pynneh ia ka Umslap.
U la pynpaw ruh ia ka jingdonkam ban ia trei ryngkat ryngkat bad ka imlang ka sahlang, ki nongoh shrong ki ba na ka thain bad kum juh ruh bad ki nongtrei kiba don bynta ban tei ia ka. Ki tiar ki ba ki pyndon kam ban tei ia ka Pine Home ki dei ki ba ioh na ka thain , da kaba don ia ka thong ban kyntiew ia ka sap tynrai bad ka sap kaba ki don.
U Myntri rangbah ka jylla u la pyntip ba ka sorkar ka la mang ban pynlut kumba 5.90 klur tyngka ha ka Projek lyngba ka Saitsnat Multipurpose Cooperative Society. Kane ka Pine Home mynta ka kyntup ia ka restaurant, community hall, conference bad ka jaka ai jinghikai, ki kamra ban sah briew bad ruh ka Tourism Information Centre, bad ki wei ki wei de.
U Myntri rangbah haba kren ha kane ka sngi u la ong ba ka sorkar jylla ka thrang ban pynkylla dur ia ka South West Khasi Hills kum ka jaka kaba ki nongwan jngohkai kin sah kham bun sngi badn noh synniang ha ka ioh ka kot jong ki paidbah ka thain. U la ong ruh ba ka sorkar lyngba ka CM Homestay Mission, ka thrang ban sdang kumba 3,000 tylli ki homestays ha kylleng ka jylla haduh u snem 2028, ka ban long ka lad ban ai kam ai jam.
U la bynrap shuh shuh da kaba ong ba ka sorkar ka sdang ia kine shibynta ban kyntiew ia ka kam jngohkai pyrthei, ban pynkhlain ia ka jinglongtrai jong ka shnong ka thaw bad ban peit ba ka ioh ka kot kan neh bad ki paidbah jong ka thain.
U Myntri Rangbah u la ai khublei ia baroh ki ba don bynta kynthup ia ka tnat jngohkai pyrthei , ki kynhun kiba don kti lang bad ki paidbah jong ka thain, bad lyngba kane ka Projek kaba ki la plei mynta kan long ka sakhi bad ai mynsiem shuh shuh ia ki wei pat ha kine ki por ki ban wan.

U la pyntip ruh sha ki paidbah ki ba wan ban sakhi ha kane ka sngi ba, lyngba ka Chief Minister’s Research Grant, kumba 48 ngut scholars ki ioh ka jingkyrshan na ka sorkar ha kane ka snem ba nyngkong.
“Bad lyngba ka ‘Tracing the Roots’, 75 ngut ki stad kot kin leit sha Vietnam, Cambodia bad Tibet ban pule ia ka jingsdang bad ka jingiaid lynti jong ki paidb riew lum jong ka Khasi, Jaintia bad Garo. Ka Imlang Sahlang kaba tip ia ka tynrai naei ki wan bad shaei kan leit.
U la bynrap da kaba ong ba ka sorkar ka kular ba ka roi ka par kan ym kut tang ha ki khap sor jong ka Nongbah Shillopng.
“ Ba ka Garo Hills, Khasi Hills bad ka Jaintia Hills kan kiew ryngkat ryngkat. Mynta ka sngi ha ka shnong ha South West Khasi Hills bad ha Mawsynram.” U la ong.
“Ai ba ka Pine Home kan dei ka karkhana kaba im bad ka Twahlongwar kan dei ka kamra klass kaba im. Ai ba ki Lynnong kan pynkylla ia ka jinglong ka mariang, ka koit ka khiah, ki iingbasaa ha kylleng ka jylla Meghalaya”, u la ong.
Kane ka projek ka dei ka jingiatrei lang jong bun ki tnat sorkar bad ki kynhun ki ba ia don bynta lang kum ka Tourism Department, Meghalayan Age Ltd., Picasso Pupils, EMAGE Architecture, ka Saitsnat Multipurpose Cooperative Society, bad ka shnong Mawlangwir bad Wahmawpat.
Ha kane ka sngi la ia don lang ruh u Chief Secretary Dr. Shakil P. Ahammed, Commissioner & Secretary ka kong Rosetta Mary Kurbah, kumjuh ruh da ki ophisar na ka district , ki nongialam shnong, ki kynhun kiba don bynta lang bad kumjuh ruh da ki nongshong shnong.
